Σε θετικό κλίμα διεξήχθησαν η συνάντηση και οι κοινές δηλώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η συνάντηση μάλιστα ξεπέρασε κατά πολύ τον προγραμματισμένο χρόνο, διήρκεσε περισσότερο από μιάμιση ώρα και στη διάρκειά της υπογράφτηκε διακήρυξη φιλίας και καλής γειτονίας.
Ο πρωθυπουργός, μάλιστα, αποδέχτηκε πρόσκληση να επισκεφθεί την Άγκυρα την ερχόμενη άνοιξη.
«Σήμερα πράγματι είναι μία μέρα ξεχωριστή καθώς ύστερα από επτά χρόνια συνέρχεται το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδος και Τουρκίας, ένα γεγονός το οποίο νομίζω από μόνο του σηματοδοτεί την πρόθεση των δύο χωρών μας να αναζητήσουν νέους δημιουργικούς δρόμους στις μεταξύ τους σχέσεις» ξεκίνησε ο πρωθυπουργός.
Επεσήμανε ότι στο διάστημα στο οποίο μεσολάβησε «αντιμετωπίσαμε πρωτόγνωρες προκλήσεις που δεν γνωρίζουν σύνορα», με αναφορά στην τριετή πανδημία, κι έναν πόλεμο στην καρδιά της Ευρώπης που προκάλεσε ενεργειακή, πληθωριστική και επισιτιστική κρίση αλλά και μεγάλες φυσικές καταστροφές. Επίσης και στις περιφερειακές συγκρούσεις που εγείρουν σοβαρή ανησυχία.
«Αλλά και οι διμερείς μας σχέσεις γνώρισαν διακυμάνσεις, που κάποιες στιγμές τις απείλησαν επικίνδυνα και μαζί τους την ασφάλεια και την ειρήνη στην Ανατολική Μεσόγειο», είπε ο πρωθυπουργός και υπογράμμισε ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό ότι τους τελευταίους μήνες οι δύο χώρες βαδίζουν σε ένα πιο ήρεμο μονοπάτι.
«Ελλάδα και Τουρκία, Τουρκία και Ελλάδα οφείλουν να ζουν ειρηνικά. Να διατυπώνουν τις διαφορές τους που είναι γνωστές, να τις συζητούν με ειλικρίνεια και να αναζητούν συνέχεια λύσεις. Και αν αυτές δεν γεφυρώνονται, πάντως να μην παράγουν αυτόματα εντάσεις και κρίσεις», τόνισε.
Ανέφερε ότι στο Βίλνιους σε αυτή την κατεύθυνση αποφάσισαν να πιάσουν και πάλι το νήμα των επαφών τους σε τρία επίπεδα, τον πολιτικό διάλογο, τη θετική ατζέντα και τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.
Έκανε μία αναδρομή στις δύο προηγούμενες συναντήσεις και επεσήμανε ότι γίνεται και τώρα μία αποτίμηση των κοινών προσπαθειών και της προόδου που οδήγησε σε μια σειρά σημαντικών συμφωνιών σε πολλά επίπεδα, στην ηλεκτρική ενέργεια, στο εμπόριο, στην εκπαίδευση, τον αθλητισμό, την τεχνολογία, τον Τουρισμό, τη σύσφιξη των οικονομικών σχέσεων, την προώθηση της συναντίληψης και ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών στον αγροτικό τομέα, στην έρευνα, την καινοτομία.
«Στο μεταναστευτικό διαπιστώσαμε τη σημαντική μείωση των ροών το τελευταίο διάστημα ως αποτέλεσμα της συστηματικής φύλαξης των χερσαίων και των θαλασσίων συνόρων μας. Θα πρόσθετα ωστόσο και λόγω της πολύ καλύτερης συνεργασίας της Αστυνομίας, του Λιμενικού και της Ακτοφυλακής και των δύο χωρών», πρόσθεσε επισημαίνοντας ότι αυτή η συνεργασία μπορεί και πρέπει να βελτιωθεί και περισσότερο.
«Αναφορικά με τη σταθερή υποστήριξη της Ελλάδος για την ευρωπαϊκή ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, η χώρα μας στηρίζει τη διευκόλυνση χορήγησης θεωρήσεων στο πλαίσιο πάντα του ευρωπαϊκού κεκτημένου ώστε να μπορεί η νέα γενιά της Τουρκίας, οι επιστήμονες, οι επιχειρηματίες, οι φοιτητές να αναπτύξουν στενότερες σχέσεις με την Ευρώπη.
Επιπλέον η Ελλάδα ζήτησε και εξασφάλισε την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ώστε να ενεργοποιηθεί η δυνατότητα Τούρκων πολιτών και των οικογενειών τους να επισκέπτονται όλο το χρόνο για επτά μέρες δέκα νησιά μας που είτε διαθέτουν προσφυγικές δομές είτε έχουν άμεσες πορθμειακές συνδέσεις με την Τουρκία», είπε ο πρωθυπουργός.
Μίλησε για μια πρωτοβουλία με ένα ισχυρό μήνυμα που δηλώνει και μια μεγάλη αλήθεια «ότι τα ελληνικά νησιά αποτελούν γέφυρα.
Απάντηση για τις μειονότητες
Ο πρωθυπουργός, μετά τις δηλώσεις Ερντογάν και απαντώντας σε αναφορά του Τούρκου προέδρου για «τουρκική μειονότητα στην Ελλάδα» και «ρωμέικη κοινότητα στην Τουρκία» είπε: Ικανοποίηση για την υπογραφή συμφώνου φιλίας και συνεργασίας. Ένα σχόλιο για τις μειονότητες: η Θράκη αποτελεί παράδειγμα αρμονικής συνύπαρξης μεταξύ χριστιανών και μουσουλμάνων, αγνιζόμαστε να διασφαλίζουμε ίσες ευκαιρίες. Από την συνθήκη της Λωζάνης υπάρχει ο προσδιορισμός της μειονότητας ως μουσουλμανικής.
Ερντογάν:
Ευχαριστώ για την ευγενική υποδοχή. επιθυμούμε να αναπτύξουμε κι άλλο την θετική ώθηση που υπάρχει.
δεν θα πρέπει να υπάρχει τόσο μεγάλο διάλειμμα στις επαφές μας. να έχουμε μια φορά τον χρόνο μια συνάντηση θα ήταν πολύ καλό και για τις δύο χώρες
Είχαμε ωφέλιμες συζητήσεις, συζητήσαμε βήματα για την ανάπτυξη της συνεργασίας . Συμφωνήσαμε να κρατηθούν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας. Ικανοποίηση από τα αποτελέσματα στο σχέδιο κοινής δράσης. Στόχος να φτάσει στα 10 δισ το διμερές εμπόριο που τώρα είναι στα 5 δισ. δολάρια. Επιθυμούμε να να αναπτύξουμε σχέσεις και στον τουριστικό τομέα
Για Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο: Ζητήσαμε από υπουργούς να συζητήσουν με αποφασιστικό τρόπο. Ευχή είναι να επιλύσουμε τα προβλήματα με κοινές προσπάθειες στο πλαίσιο ενός εποικοδομητικού διαλόγου και του διεθνούς δικαίου.
Χαιρετήσαμε κλείσιμο καταυλισμού Λαυρίου. Υπογράμμισα ότι πρέπει να υπάρξει προσοχή να μην δημιουργηθούν άλλοι τέτοιοι καταυλισμοί
Γάζα: δεν εγκρίνουμε να στοχοποιούνται άμαχοι. όλα αυτά μετατράπηκαν σε τιμωρία του λαού της Γάζας. πληγώνει τις συνειδήσεις η διεθνής κοινότητα δεν πρέπει να σιωπά απέναντι στα εγκλήματα πολέμου που συντελούνται. Είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε το καθήκον ως εγγυήτρια δύναμη για την ειρήνη.
Είμαστε δύο γειτονικές χώρες που μοιραζόμαστε την ίδια θάλασσα, τον ίδιο πολιτισμό σε πολλούς τομείς. Φυσικό είναι να υπάρχουν προβλήματα και αδέρφια. το θέμα είναι η βούληση για επίλυση
«Θέλουμε το Αιγαίο θάλασσα ειρήνης και συνεργασίας, θέλουμε να γίνουμε παράδειγμα σε όλο τον κόσμο με τα κοινά μας βήματα, δεν υπάρχει πρόβλημα τόσο μεγάλο που δεν μπορεί να επιλυθεί. Σας περιμένω στην Άγκυρα»