Με την ιστορική και υψηλού συμβολισμού επίσκεψη στη Νίκαια της Βιθυνίας, το σημερινό Ιζνίκ της επαρχίας Προύσας της Τουρκίας του Πάπα Λέοντος ΙΔ’ και του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου εορτάστηκε η επέτειος της συμπλήρωσης 1.700 χρόνων από την Α’ Οικουμενική Σύνοδο. Οι δύο ηγέτες του Χριστιανισμού από τον αρχαιολογικό χώρο όπου βρίσκονται τα ερείπια της Βασιλικής του Αγίου Νεοφύτου έστειλαν σήμερα μήνυμα διαχριστιανικής ενότητας, με παραπομπή στην ίδια την Α’ Οικουμενική Σύνοδο και το πνεύμα της, αυτό της ενότητας και της κοινής εμπειρίας των Χριστιανών.
Οι δύο ιεράρχες πραγματοποίησαν κοινό προσκύνημα στον αρχαιολογικό χώρο όπου βρίσκονται τα ερείπια της βασιλικής του Αγίου Νεοφύτου, νότια της Κωνσταντινούπολης. Οι θρησκευτικοί ηγέτες κατευθύνθηκαν σε πομπή προς την εξέδρα δίπλα στα αρχαιολογικά ευρήματα και στάθηκαν σε ημικύκλιο μπροστά στις εικόνες του Χριστού και της Συνόδου, όπου άναψαν ένα κερί. Ο Πάπας και ο Πατριάρχης ήταν τελευταίοι που έφτασαν στον χώρο.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης, στην ομιλία του, αναφέρθηκε στη σημασία της επιστροφής στο «λίκνο της χριστιανικής πίστης», στέλνοντας μήνυμα ενότητας και νίκης της πίστης και της Αλήθειας. Τόνισε την ανάγκη να «ακούσουμε όλες τις φωνές των πιστών για ενότητα».
Ο κ. Βαρθολομαίος εξέφρασε βαθιά συγκίνηση για τη θετική ανταπόκριση στην πρόσκληση για το κοινό προσκύνημα, υπογραμμίζοντας τη μνήμη και την κληρονομιά της Α’ Οικουμενικής Συνόδου που πραγματοποιήθηκε στη Νίκαια πριν από 1.700 χρόνια.
Στην τοποθέτησή του, σημείωσε πως παρά τις δυσκολίες, τις αναταραχές και τις διαιρέσεις των αιώνων, η επέτειος αυτή προσεγγίζεται με ευλάβεια και ελπίδα. Υπογράμμισε ότι σκοπός της συνάντησης δεν είναι μόνο η ανάμνηση του παρελθόντος, αλλά και η ζωντανή μαρτυρία της ίδιας πίστης που εξέφρασαν οι Πατέρες της Νίκαιας.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης επισήμανε τη σημασία του Συμβόλου της Πίστεως της Νικαίας ως θεμέλιο της χριστιανικής ύπαρξης. Όπως ανέφερε, το Σύμβολο λειτουργεί ως «σπόρος για ολόκληρη τη χριστιανική ύπαρξη» και αποτελεί σύμβολο του συνόλου.
Απευθύνοντας νέο μήνυμα ενότητας, κάλεσε να διατηρηθεί «η πίστη της Νικαίας να καίει με θέρμη στις καρδιές μας» και να ενισχυθεί ο αγώνας για τη χριστιανική ενότητα.
Στον λόγο του, ο Πάπας Λέων ΙΔ’ κάλεσε τους πιστούς να αναλογιστούν, εν μέσω των σύγχρονων προκλήσεων και των τραγωδιών που απειλούν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, ποιος είναι ο Ιησούς Χριστός για τον καθένα προσωπικά και για όλους.
Υπενθύμισε ότι το μήνυμα της Συνόδου της Νίκαιας για το «ομοούσιο του Πατρός και του Υιού» αποτελεί κοινό κτήμα και σύνδεσμο των χριστιανών, ενώ λειτουργεί ως πρότυπο για θρησκευτικό διάλογο και συμφιλίωση. Τόνισε την ανάγκη να ξεπεραστούν οι διαιρέσεις του παρελθόντος και να ενισχυθεί η χριστιανική μαρτυρία στη σύγχρονη εποχή.
Ο Πάπας υπογράμμισε ότι όλοι καλούνται να ξεπεράσουν το «σκάνδαλο των διαιρέσεων» που εξακολουθούν να υπάρχουν και να καλλιεργήσουν την επιθυμία για ενότητα, για την οποία «ο Κύριος Ιησούς προσευχήθηκε και έδωσε τη ζωή του». Επισήμανε ότι όσο περισσότερο οι χριστιανοί συμφιλιώνονται, τόσο πιο αξιόπιστη γίνεται η μαρτυρία τους για το Ευαγγέλιο, το οποίο αποτελεί διακήρυξη ελπίδας για όλους.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ανάγκη παγκόσμιας συμφιλίωσης και αδελφοσύνης, επισημαίνοντας ότι η πίστη στον Θεό Πατέρα προϋποθέτει την αναγνώριση όλων των ανθρώπων ως αδελφών, ανεξαρτήτως εθνικότητας ή θρησκείας.
Από τη Νίκαια, ο Πάπας καταδίκασε τη χρήση της θρησκείας ως πρόσχημα για πολέμους, βία ή κάθε μορφής φονταμενταλισμό και φανατισμό. Τόνισε τον ρόλο των θρησκειών ως δυνάμεων ειρήνης, διαλόγου και συνεργασίας.
Ο Πάπας εξέφρασε τις ευχαριστίες του προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο και τους επικεφαλής των Εκκλησιών που συμμετείχαν στον εορτασμό, εκφράζοντας την ευχή η επέτειος αυτή να αποτελέσει αφετηρία για νέα βήματα ενότητας, συμφιλίωσης και ειρήνης για όλη την ανθρωπότητα.
Στην κοινή προσευχή παρέστησαν επικεφαλής και εκπρόσωποι άλλων χριστιανικών εκκλησιών και ομολογιών.
Λίγο πριν από το τέλος της τελετής, ο Οικουμενικός Πατριάρχης και ο Πάπας ανέγνωσαν το «Σύμβολο της Πίστεως», το οποίο συντάχθηκε στην Α’ Οικουμενική Σύνοδο το 325 μ.Χ. στη Νίκαια.